के Global IME Bank को कम ROE ले यसको मूल्यांकनमा लुकेको जोखिम देखाउँछ?

कम्पनी के हो र हालको मूल्य कहाँ छ?

Global IME Bank Limited (सङ्केत: GBIME) नेपालका १९ वाणिज्यिक बैंकहरूमध्ये एक हो। आजको अन्तिम व्यापार मूल्य (LTP) रु 253.1 हो, जसले अघिल्लो बन्द मूल्य (रु 253.3) भन्दा ०.08 % तल गिरावट देखाउँछ। दैनिक कारोबार 90,212 शेयर र औसत 20‑दिनको कारोबार 279,277 शेयर छ।

मूल्यांकन (EPS, P/E, P/B, ROE, बुक भ्यालु, Graham नम्बर)

- EPS (प्रति शेयर आय): रु 16.34 – कम्पनीले प्रति शेयर यो आय कमाइरहेको छ।
- P/E (प्राइस‑टु‑अर्निङ): 14.92 – बजारले प्रति आयको 15 गुणा मूल्य लगाइरहेको छ।
- P/B (प्राइस‑टु‑बुक): 1.33 – शेयर मूल्य बुक भ्यालुको 1.33 गुणा छ।
- ROE (इक्विटीमा फिर्ता): 9.01 % – इक्विटीमा कमाइको दर थोरै छ।
- बुक भ्यालु: रु 183.14 – प्रत्येक शेयरको शुद्ध सम्पत्ति।
- Graham नम्बर: रु 259.48 – बेंजामिन ग्राहमको सूत्रले देखाएको सुरक्षित मूल्य सीमा।

सहकर्मीहरूसँग तुलना

| मापदण्ड | सेक्टर मिडियन | GBIME | सेक्टरमा रैंक |
|---|---|---|---|
| EPS | 18.01 | 16.34 | 11/19 (कम) |
| P/E | 18.87 | 14.92 | 6/19 (उच्च) |
| P/B | 1.41 | 1.33 | 6/19 (उच्च) |
| ROE | 10.42 % | 9.01 % | 15/19 (कम) |

रैंक 1 सबैभन्दा राम्रो (उच्च EPS/ROE, कम P/E‑P/B) हो। GBIME को EPS र ROE मिडियनभन्दा कम छन्, तर P/E र P/B मिडियनभन्दा राम्रो (कम) छन्।

डिभिडेन्ड

- हालको डिभिडेन्ड (FY 2082/2083): नकद रु 6, बोनस 4 % → कुल 10 %।
- डिभिडेन्ड बुक क्लोज: २०२६‑०९‑२१ मा।
- डिभिडेन्ड स्ट्रिक: 15 वर्ष लगातार डिभिडेन्ड दिएको छ।
- डिभिडेन्ड यिल्ड: 2.37 % (बजार मूल्यमा)।
- पछिल्लो ५ वर्षको औसत नकद डिभिडेन्ड: रु 6.52, कुल औसत 9.22 %।
- पछिल्लो ५ वर्षको डिभिडेन्ड: 5 % (भुक्तानी दर)।

सेक्टर बनाम NEPSE

- सेक्टरको ५‑वर्षीय रेंजमा NEPSE सापेक्ष स्थान: 45.91 % (सेक्टरले NEPSE भन्दा आधा भन्दा थोरै राम्रो प्रदर्शन गरेको)।
- 13‑हप्ते परिवर्तन: +9.12 % (सेक्टरले NEPSE भन्दा तेज गति)।
- 52‑हप्ते परिवर्तन: +10.67 % (सेक्टरले NEPSE भन्दा राम्रो)।
- सप्ताहिक सहसम्बन्ध: 0.92, 12‑महिना सहसम्बन्ध: 0.92 – बैंकिङ सेक्टर र NEPSE धेरै नजिकै चल्छ।

मूल्य प्रवृत्ति र प्रमुख ब्रोकरको व्यवहार (पछिल्लो २० दिन)

- चलन औसत (MA): 5‑दिन MA = 248.78 (Bullish), 20‑दिन MA = 246.12 (Bullish), 50‑दिन MA = 247.82 (Bullish)।
- 52‑हप्ते रेंज: उच्च = रु 270.6, न्यून = रु 218.9।
- बिग ब्रोकर पैटर्न: 12‑दिनमा 21.6 % खरीद सन्देश, 27.4 % बिक्री सन्देश। “Selling into strength” को संकेत, अर्थात् मूल्य बढ्दा ब्रोकरहरू बेच्ने प्रवृत्ति। प्रमुख खरिदकर्ता (सेशन 28, 268,222 शेयर, 8 दिन) र प्रमुख विक्रेता (सेशन 88, -355,606 शेयर) देखिन्छ।
- पर्सिस्टेन्स: 67 % (ब्रोकरको व्यवहार स्थिर)।

जोखिम र हेर्नु पर्ने कुराहरू

- प्रोमोटर लग‑इन: उपलब्ध छैन (null) – जानकारी अभाव।
- स्वास्थ्य स्कोर: 65, ग्रेड “OK” – कम्पनीको वित्तीय स्वास्थ्य मध्यम।
- फ्लोट: 49 % (सार्वजनिक शेयरको अंश) – तर प्रोमोटरको 51.24 % शेयर सार्वजनिक छैन।
- फ्ल्याग: “Paid a dividend in 5 of the last 5 years” – सकारात्मक, तर ROE कम र प्रोमोटर‑पब्लिक संरचना असन्तुलित हुन सक्छ।
- बुक क्लोज: २०२६‑०९‑२१ मा, बुक भ्यालु र Graham नम्बरको बीचको अन्तर (रु 259.48 vs रु 183.14) मूल्यांकनमा सम्भावित मार्जिन देखाउँछ।

निष्कर्ष (सन्तुलित)

Global IME Bank को P/E र P/B मिडियनभन्दा अनुकूल छन्, जसले मूल्यमा केही आकर्षण देखाउँछ। तर EPS र ROE मिडियनभन्दा कम हुनु, र प्रोमोटर‑पब्लिक संरचनामा असमानता जोखिमको संकेत हो। डिभिडेन्ड स्ट्रिक र 2.37 % यिल्ड स्थिर आय चाहने लगानीकर्ताहरूलाई आकर्षित गर्न सक्छ। ब्रोकरको “selling into strength” व्यवहारले अल्पकालीन मूल्य दबाब देखाउँछ। समग्रमा, कम्पनीको मूल्यांकन उचित देखिए पनि, कम ROE र प्रोमोटर‑पब्लिक असन्तुलनलाई निगरानी गर्नुपर्छ।